🏙️ Trường Quốc Học Huế ma: lời kể và sự thật

Trường Quốc Học Huế ma: lời kể hay sự thật?

Trường Quốc Học Huế ma là cụm từ gợi lên trong lòng nhiều người hình ảnh một ngôi trường cổ kính bên bờ sông Hương, hành lang dài hun hút, tiếng guốc gõ trên nền gạch cũ giữa đêm khuya và những bóng áo dài trắng thấp thoáng trong sương. Nhưng nói ngay từ đầu cho rõ ràng: tới nay chưa có bất kỳ bằng chứng nào được kiểm chứng cho thấy trường Quốc Học Huế có ma. Những gì lan truyền quanh ngôi trường này chủ yếu là lời kể truyền miệng trong học sinh và người dân xứ Huế, cộng với không khí huyền bí chung của cả một kinh đô cũ đã hơn trăm năm tuổi. Bài viết này sẽ kể lại trung thực những gì có căn cứ: lịch sử hơn một thế kỷ của ngôi trường, những lời kể dân gian được ghi chép lại, và cả câu chuyện ma học đường nổi tiếng nhất xứ Huế, vốn xảy ra ở một ngôi trường khác, để bạn đọc hiểu vì sao người Huế tin rằng trường học cũ nào cũng có những oan hồn quanh quẩn.

Điều làm nên sức hút của câu chuyện không phải là một vụ việc rùng rợn cụ thể nào, mà là chính ngôi trường. Quốc Học Huế được thành lập năm 1896, là một trong những trường trung học lâu đời nhất Việt Nam, nơi từng đào tạo nên nhiều thế hệ học trò mà sau này trở thành những nhân vật lớn của đất nước. Một ngôi trường tồn tại qua ba thế kỷ, chứng kiến bao nhiêu biến động của lịch sử, từ thời vua Thành Thái đến thời chiến tranh, từ những lớp học chữ Pháp đầu tiên đến những kỳ thi quốc tế ngày nay, thì việc trong ký ức của nhiều thế hệ học trò còn vương lại những câu chuyện huyền bí là điều rất dễ hiểu. Trường càng cổ, hành lang càng dài, cây càng già, thì lời kể càng có đất để bám rễ.

Lịch sử ngôi trường cổ bên bờ sông Hương

Trường Trung học phổ thông chuyên Quốc Học Huế được thành lập theo chỉ dụ của vua Thành Thái, giao cho ông Ngô Đình Khả làm trưởng giáo, và được Toàn quyền Đông Dương ký quyết định vào ngày 18 tháng 11 năm 1896. Ngày 23 tháng 10 năm 1896 được coi là ngày thành lập trường. Khi mới lập, trường có tên là Pháp tự Quốc học Đường, với mục đích giảng dạy tiếng Pháp, chữ Quốc ngữ và chữ Nho. Đây là trường trung học đệ nhất cấp đầu tiên ở Huế, và là ngôi trường trung học phổ thông lâu đời thứ ba tại Việt Nam, chỉ sau trường Chasseloup-Laubat ở Sài Gòn thành lập năm 1874 và trường Mỹ Tho thành lập năm 1879. Trải qua nhiều thời kỳ, trường từng đổi tên thành Trường Trung học Khải Định trong giai đoạn 1936 đến 1954, rồi Trường Trung học Ngô Đình Diệm trong hai năm 1955 đến 1956, trước khi trở về với tên gốc Quốc Học từ năm 1956 đến nay.

Với những giá trị lịch sử, văn hóa và kiến trúc, trường Quốc Học được Bộ Văn hóa Thông tin công nhận là Di tích Lịch sử văn hóa cấp Quốc gia ngày 26 tháng 3 năm 1990. Đến ngày 31 tháng 12 năm 2020, Thủ tướng Chính phủ ký quyết định xếp hạng trường Quốc Học là Di tích cấp quốc gia đặc biệt. Đây cũng là trường học duy nhất tại Việt Nam tính tới thời điểm hiện tại được công nhận là Di tích cấp quốc gia đặc biệt. Khuôn viên trường nằm bên bờ sông Hương, với những dãy nhà cổ mái ngói, hành lang dài, sân trường rộng và hàng cây cổ thụ. Kiến trúc Pháp cổ kết hợp với cảnh quan sông nước tạo nên một vẻ đẹp trầm mặc, cổ kính, khiến bất kỳ ai lần đầu bước qua cổng trường cũng cảm nhận được hơi thở của lịch sử.

Quốc Học Huế nổi tiếng trước hết vì những con người đã từng học ở đây. Chàng thanh niên Nguyễn Tất Thành, tức Chủ tịch Hồ Chí Minh sau này, vào học ở Quốc Học Huế vào tháng 9 năm 1907 rồi theo học tại trường trong khoảng năm 1908 đến năm 1909, trước khi rời trường vào Nam rồi ra đi tìm đường cứu nước. Ngoài Chủ tịch Hồ Chí Minh, trường còn là nơi học tập của Đại tướng Võ Nguyên Giáp, người đỗ á khoa vào trường năm 1924, Tổng thống Ngô Đình Diệm, Tổng bí thư Trần Phú, Tổng bí thư Hà Huy Tập, Thủ tướng Phạm Văn Đồng, nhà thơ Tố Hữu, nhà thơ Xuân Diệu, nhà thơ Huy Cận, nhà thơ Lưu Trọng Lư, nhà sử học Đào Duy Anh, bác sĩ Tôn Thất Tùng, bác sĩ Đặng Văn Ngữ, nhạc sĩ Trần Hoàn, nhạc sĩ Phạm Tuyên. Từ sau năm 1975 đến nay, học sinh Quốc Học Huế đã đạt gần 20 huy chương tại các kỳ Olympic quốc tế và khu vực, trong đó có Lê Bá Khánh Trình, người giành điểm tuyệt đối 40 trên 40 tại kỳ thi Olympic Toán quốc tế năm 1979. Một ngôi trường có nhiều tên tuổi lớn như vậy thì mỗi viên gạch, mỗi dãy lầu đều mang theo câu chuyện của một thế hệ.

Vì sao trường học cũ hay gắn với chuyện ma?

Trước khi đi vào từng lời kể, cần hiểu vì sao những ngôi trường cũ như Quốc Học Huế lại hay gắn với chuyện ma trong trí tưởng tượng của người dân. Thứ nhất là kiến trúc: những dãy nhà xây từ thời Pháp có hành lang rất dài, trần cao, cửa sổ lớn, cầu thang gỗ, nền gạch cũ. Ban ngày, hành lang ấy tràn ngập ánh sáng và tiếng cười nói của học trò, nhưng ban đêm, khi đèn tắt, chỉ còn ánh trăng hắt qua ô cửa, tiếng gió luồn qua khe cửa, tiếng cành cây gõ vào mái ngói, thì cùng một hành lang ấy bỗng trở nên xa lạ và rờn rợn. Thứ hai là thời gian: trường tồn tại hơn một thế kỷ, trải qua chiến tranh, qua những năm tháng mà nhiều thế hệ học trò đã sống, học tập, rồi ra đi và không trở lại. Ký ức của những người đã khuất dường như còn đọng lại trong những bức tường cũ, ít nhất là trong cảm nhận của người sống.

Thứ ba là bối cảnh xứ Huế. Huế là kinh đô cũ của triều Nguyễn, một thành phố mà mỗi con đường, mỗi ngôi nhà, mỗi bến sông đều gắn với một câu chuyện. Nhà văn Trần Kiêm Đoàn, trong bài viết Ma Huế, từng kể rằng lớn lên đi học ở Huế, ông nghe chuyện ma hiện hình khắp nơi, từ ngã tư Âm Hồn đến mấy cửa cổ thành như Đông Ba, Thượng Tứ, Nhà Đồ, Cửa Ngăn, Cửa Sập, ở đâu cũng có vài bóng ma xuất hiện. Ông viết một câu rất đáng nhớ: hình như nghe nói ai cũng thấy, nhưng chẳng ai thấy cả. Nghĩa là chuyện ma ở Huế giống như một phần của không khí, ai cũng nghe kể, ai cũng tin là có người đã thấy, nhưng khi hỏi kỹ thì chẳng ai dám chắc mình đã tận mắt nhìn thấy. Quốc Học Huế nằm giữa lòng thành phố như vậy, không thể đứng ngoài bầu không khí huyền bí chung của xứ Huế.

Câu chuyện thứ nhất: bóng áo dài trắng trong đêm — theo lời kể truyền miệng

Lời kể được truyền miệng nhiều nhất quanh các trường học cổ ở Huế là hình ảnh một bóng áo dài trắng xuất hiện trong đêm khuya. Theo lời kể dân gian, đó là bóng dáng một nữ sinh mặc áo dài trắng, tóc dài, đi lặng lẽ dọc hành lang hoặc đứng bên cửa sổ nhìn ra sân trường đầy sương, rồi biến mất khi có người đến gần. Lời kể này không gắn với một tên tuổi, một thời điểm hay một nhân chứng cụ thể nào có thể kiểm chứng được ở trường Quốc Học Huế, mà là một mô típ chung, được kể đi kể lại trong nhiều thế hệ học sinh Huế. Người kể thường mở đầu bằng câu nghe các anh chị khóa trên kể lại, rồi câu chuyện được truyền từ khóa này sang khóa khác, mỗi lần thêm một chi tiết mới.

Mô típ áo dài trắng có một chỗ đứng đặc biệt trong văn hóa ma của xứ Huế. Nhà văn Trần Kiêm Đoàn trong bài Ma Huế đã viết về ma Đồng Khánh, tức bóng ma gắn với trường nữ sinh Đồng Khánh xưa, vẫn mặc áo dài tha thướt trong đêm khuya, vẫn làm dáng, xõa tóc khiêu vũ giữa sương trăng, có khi chỉ khóc nỉ non trong đêm vắng hay hát khúc Nam Bình đầy thương cảm. Cần nói rõ: trường Đồng Khánh là một ngôi trường khác, không phải trường Quốc Học Huế, nhưng lời kể ấy cho thấy hình ảnh nữ sinh áo dài trắng đã trở thành biểu tượng của ma Huế trong trí tưởng tượng của người dân cố đô. Khi người ta kể về một bóng áo dài trắng ở Quốc Học Huế, có thể họ đang vay mượn hình ảnh quen thuộc ấy để diễn tả cảm giác huyền bí của chính ngôi trường mình đang học, chứ không phải đang kể một sự việc cụ thể đã xảy ra.

Vì sao hình ảnh áo dài trắng lại ám ảnh đến vậy? Một phần vì áo dài trắng là đồng phục của nữ sinh, gắn với tuổi trẻ, với những năm tháng đẹp nhất của đời người, nên khi một bóng áo dài trắng xuất hiện trong đêm, người ta vừa sợ vừa thương. Một phần vì màu trắng trong sương mù ban đêm rất dễ gây ảo giác: một tấm rèm cửa bay, một làn sương cuộn, một vạt áo ai đó phơi ngoài hành lang đều có thể biến thành bóng người trong khoảnh khắc. Và một phần nữa vì trong văn hóa dân gian, những vong hồn trẻ tuổi, chết khi còn dang dở ước mơ, thường được cho là khó siêu thoát nhất. Dù lý giải thế nào, lời kể về bóng áo dài trắng vẫn là một phần của đời sống tinh thần học đường Huế, được kể như một câu chuyện để nhắc nhau sống chậm lại, trân trọng những năm tháng học trò, hơn là để dọa nhau sợ hãi.

Câu chuyện thứ hai: tiếng guốc và tiếng cười trên lầu — chuyện trường Gia Hội

Câu chuyện ma học đường nổi tiếng nhất xứ Huế, được ghi chép lại chi tiết nhất, thực ra không xảy ra ở trường Quốc Học Huế mà ở trường Trung học Gia Hội. Cần nói rõ điều này ngay từ đầu để bạn đọc không nhầm lẫn. Câu chuyện được kể trong một bài viết hồi ký lan truyền trên mạng, trong đó người kể tự giới thiệu là một giáo viên từng dạy tại trường Gia Hội sau năm 1975. Theo lời kể của ông, sau biến cố Tết Mậu Thân năm 1968, khi trường Gia Hội trở thành nơi tập kết hàng trăm thi thể của người dân bị sát hại, oan hồn của những người chết oan đã quanh quẩn trong khuôn viên trường suốt nhiều năm sau đó. Khi ông trực đêm tại trường, ông nghe tiếng guốc lóc cóc và tiếng cười trên lầu, ngay trên phòng giáo sư, rồi tiếng guốc đi dọc theo hành lang. Ông chạy ra sân ngước nhìn lên thì thấy một vệt trắng tựa như một cái khăn loáng lên nơi cửa sổ hai ba lần rồi biến mất.

Theo lời kể ấy, hai hôm sau, vào khoảng 10 giờ sáng, trong khi ông đang ngồi trong phòng giáo sư thì nghe những tiếng thét rùng rợn của các nữ sinh từ dãy lầu phía tây, tiếng thét lan từ phòng nọ sang phòng kia, rồi sang dãy lầu phía đông, kéo dài từ 30 đến 40 phút, có khi lâu hơn, mới chấm dứt. Chuyện học sinh la hét như vậy mỗi tuần xảy ra vài lần và kéo dài trong ba năm liền, mỗi lần đều vang động cả thành phố, người đi trên đường trước mặt trường đều dừng lại xem. Các nam sinh thì không la hét, nhưng kể rằng trong lúc la hét, mặt mày các nữ sinh ngồi bên cạnh trông rất dễ sợ. Đến năm thứ ba, vì chuyện kéo dài quá lâu, ông hiệu trưởng đã mời một chuyên viên y tế từ trạm xá đến thẩm định tình hình. Bài viết kết lại bằng lời khẳng định của người kể rằng ông tin vong linh các oan hồn tại trường Gia Hội vẫn còn sống tại đó, bởi chết đâu phải là hết.

Câu chuyện trường Gia Hội được nhắc đến trong bài viết này vì hai lý do. Thứ nhất, nó là lời kể ma học đường có chi tiết cụ thể và có người kể xưng danh rõ ràng nhất ở Huế, giúp bạn đọc hiểu được nguồn gốc của niềm tin rằng trường học cũ có oan hồn: niềm tin ấy không sinh ra từ hư không, mà từ những biến cố đau thương có thật trong lịch sử, như Tết Mậu Thân năm 1968, khi hàng nghìn người dân Huế đã thiệt mạng. Thứ hai, câu chuyện ấy cho thấy ranh giới mong manh giữa hiện tượng tâm lý tập thể và hiện tượng tâm linh: tiếng thét lan từ lớp này sang lớp khác trong nhiều năm rất giống với hiện tượng lây lan tâm lý tập thể, vốn đã được ghi nhận ở nhiều trường học trên thế giới, khi một học sinh hoảng sợ sẽ kéo theo cả lớp cùng hoảng sợ. Nhưng với người Huế, những tiếng thét ấy là tiếng kêu của oan hồn. Cả hai cách lý giải đều đáng được lắng nghe, và bài viết này không khẳng định bên nào đúng, mà chỉ ghi lại trung thực những gì đã được kể.

Câu chuyện thứ ba: những đêm trực trường — theo lời kể truyền miệng

Ngoài hai lời kể trên, trong học sinh và cán bộ các trường cổ ở Huế còn lưu truyền những câu chuyện nhỏ hơn về những đêm trực trường. Theo lời kể truyền miệng, người trực đêm thường nghe thấy những âm thanh khó lý giải: tiếng bước chân đi dọc hành lang khi sân trường đã vắng người, tiếng bàn ghế bị xô đẩy nhẹ trong lớp học đã khóa cửa, tiếng nước chảy róc rách ở khu vực nhà vệ sinh cũ dù không ai mở vòi, tiếng gió rít qua khe cửa nghe như tiếng ai thì thầm. Những âm thanh ấy thường xuất hiện vào khoảng nửa đêm về sáng, khi trường vắng lặng nhất, và người trực chỉ có một mình. Sáng hôm sau kể lại cho đồng nghiệp nghe thì ai cũng bảo có lạ gì đâu, ai trực đêm cũng gặp hoàn cảnh như vậy.

Những lời kể trực đêm như vậy gần như trường học cũ nào cũng có, không riêng gì ở Huế. Kiến trúc cũ có rất nhiều nguồn âm thanh tự nhiên mà ban ngày bị tiếng ồn che lấp: gỗ co ngót theo nhiệt độ đêm, mái ngói giãn nở, gió luồn qua khe cửa, nước trong ống dẫn chảy ngược, chuột chạy trên trần nhà. Một người trực đêm, vốn đã căng thẳng vì phải thức một mình trong không gian rộng lớn và tối, sẽ nghe những âm thanh ấy rõ hơn và dễ gán cho chúng một ý nghĩa huyền bí. Nhưng cũng chính vì vậy mà những câu chuyện trực đêm lại có sức sống lâu bền: chúng không cần ma thật, chỉ cần một đêm trực, một hành lang dài và một người kể chuyện có trí tưởng tượng. Với học sinh, những câu chuyện ấy trở thành một phần của tuổi học trò, được kể trong những buổi cắm trại, những đêm liên hoan, như một cách để thử lòng can đảm của nhau.

Một chi tiết đáng chú ý trong các lời kể trực đêm là thái độ của người trong cuộc. Hầu như không ai kể rằng mình đã bỏ chạy hay hoảng loạn đến mức không dám quay lại trường. Ngược lại, nhiều người kể rằng sau khi nghe tiếng động lạ, họ đã chắp tay khấn nguyện, đọc vài câu kinh, cầu mong cho các vong linh được an nghỉ, rồi tiếng động im bặt và họ ngủ tiếp. Thái độ ấy rất Huế: không sợ hãi cực đoan, không phủ nhận hoàn toàn, mà ứng xử bằng sự thành kính và lòng từ bi. Người Huế tin rằng nếu thực sự có vong hồn quanh quẩn, thì cách tốt nhất không phải là xua đuổi, mà là chia sẻ, cầu nguyện và hồi hướng. Đó là một nét đẹp trong văn hóa tâm linh của cố đô, và nó khiến những câu chuyện ma học đường ở Huế mang màu sắc nhân văn hơn hẳn những câu chuyện ma ở nơi khác.

Câu chuyện thứ tư: hồn thiêng của những người học trò xưa

Có một cách kể khác về trường Quốc Học Huế, không rùng rợn mà trầm lắng hơn: đó là câu chuyện về hồn thiêng của những người học trò xưa. Hơn một thế kỷ đã trôi qua, biết bao thế hệ học trò đã đi qua cổng trường này, có người thành danh, có người ngã xuống trong chiến tranh, có người ra đi khi tuổi còn rất trẻ. Tên tuổi của họ có thể không còn ai nhớ, nhưng dấu chân của họ thì vẫn còn trong từng viên gạch, từng gốc cây trong sân trường. Mỗi dịp kỷ niệm thành lập trường, các thế hệ cựu học sinh từ khắp nơi trở về, thắp nhang tưởng nhớ thầy cô và bạn bè đã khuất, kể lại những kỷ niệm xưa. Trong những dịp như vậy, ranh giới giữa người sống và người đã khuất dường như mờ đi, và ngôi trường trở thành một nơi linh thiêng theo nghĩa đẹp nhất của từ này: nơi ký ức được gìn giữ.

Đặc biệt, trong những năm chiến tranh, nhiều học sinh Quốc Học Huế đã rời ghế nhà trường để tham gia kháng chiến, và không ít người trong số họ đã không trở về. Gia đình họ vẫn giữ lại những tấm ảnh cũ, những lá thư viết từ chiến trường, những kỷ vật học trò. Với người thân của họ, ngôi trường không phải là nơi có ma, mà là nơi lưu giữ phần đời đẹp nhất của người đã khuất. Khi đứng trước cổng trường vào một buổi chiều muộn, nhìn ánh nắng cuối ngày rọi qua hàng cây cổ thụ, nhiều người cảm thấy như vẫn nghe được tiếng cười nói của những thế hệ học trò đã qua. Cảm giác ấy không phải là sợ hãi, mà là thương nhớ. Và có lẽ chính cảm giác thương nhớ ấy mới là hồn thiêng thật sự của trường Quốc Học Huế, thứ khiến ngôi trường này khác biệt với mọi ngôi trường khác trên đất nước.

Lý giải và góc nhìn: giữa tâm linh và khoa học

Đứng trước những lời kể về trường Quốc Học Huế ma, có hai cách lý giải thường được đưa ra. Cách lý giải thứ nhất đến từ tâm lý học và kiến trúc: trường cũ, hành lang dài, ánh sáng yếu, âm thanh lạ từ gỗ và mái ngói, cộng với tâm lý đã nghe quá nhiều chuyện ma từ trước, sẽ khiến con người dễ sinh ra ảo giác và hiểu lầm. Hiện tượng lây lan tâm lý tập thể, như tiếng thét lan từ lớp này sang lớp khác trong câu chuyện trường Gia Hội, cũng là một hiện tượng đã được khoa học ghi nhận. Cách lý giải này không phủ nhận cảm xúc thật của người trải qua, mà chỉ cho rằng nguyên nhân có thể nằm trong tâm trí con người và trong chính ngôi nhà cũ, chứ không nhất thiết phải là một thế lực siêu nhiên.

Cách lý giải thứ hai đến từ niềm tin tâm linh dân gian và giáo lý nhà Phật. Theo quan niệm dân gian, những nơi từng xảy ra nhiều cái chết oan, những nơi gắn với nhiều biến cố đau thương như Huế trong chiến tranh, thường còn vương lại những vong hồn chưa siêu thoát. Theo giáo lý nhà Phật, những người chết trong oan ức, tâm còn nhiều oán hận và luyến tiếc thì khó siêu thoát, dễ quanh quẩn nơi mình đã mất. Vì thế, thay vì sợ hãi hay tìm cách xua đuổi, điều nên làm là khởi tâm từ bi, tụng kinh, niệm Phật, hồi hướng công đức cho những vong hồn ấy sớm được siêu thoát. Hai cách lý giải này không nhất thiết phải đối lập nhau: một người có thể vừa hiểu rằng tiếng động lạ có thể đến từ mái ngói cũ, vừa thắp một nén nhang cầu nguyện cho những người đã khuất. Sự kết hợp ấy chính là thái độ sống của người Huế bao đời nay.

Một bài học nhân quả cũng ẩn sau những câu chuyện này. Huế là kinh đô cũ, nơi từng chứng kiến nhiều biến cố lớn của lịch sử, trong đó có những biến cố đẫm máu như Tết Mậu Thân năm 1968. Những câu chuyện ma học đường, dù kể về trường nào, đều nhắc nhở người sống về giá trị của hòa bình và lòng nhân ái. Khi một xã hội sống thiện lành, biết yêu thương và tôn trọng nhau, thì những câu chuyện buồn của quá khứ sẽ dần trở thành bài học, chứ không còn là nỗi ám ảnh. Ngược lại, khi con người gieo rắc đau khổ cho nhau, thì ký ức về những đau khổ ấy sẽ còn đeo bám nhiều thế hệ. Trường Quốc Học Huế, với bề dày lịch sử và những tên tuổi lớn đã từng học ở đây, là nơi thích hợp nhất để suy ngẫm về bài học ấy: học để thành người, học để hiểu rằng tri thức phải đi cùng với lòng nhân ái.

Kết luận

Trường Quốc Học Huế ma, suy cho cùng, không phải là một câu chuyện về ma, mà là một câu chuyện về ký ức. Ngôi trường hơn một thế kỷ tuổi bên bờ sông Hương mang trong mình quá nhiều ký ức: ký ức của những học trò đã thành danh, ký ức của những người đã ngã xuống trong chiến tranh, ký ức của những thế hệ học sinh đã lớn lên cùng những lời kể huyền bí. Những lời kể về bóng áo dài trắng, về tiếng guốc trên lầu, về những đêm trực trường, dù chưa được kiểm chứng, vẫn là một phần của ký ức ấy, và chúng sẽ còn được kể lại cho nhiều thế hệ học trò nữa. Điều quan trọng không phải là tin hay không tin, mà là nghe những câu chuyện ấy bằng thái độ nào: trân trọng quá khứ, thương cảm cho những phận người, sống thiện lành trong hiện tại, và giữ cho ngôi trường mãi là nơi gieo hạt tri thức và nhân ái cho đất nước.

Câu hỏi thường gặp

Hỏi: Trường Quốc Học Huế ma có thật không? Đáp: Chưa có bằng chứng nào được kiểm chứng cho thấy trường Quốc Học Huế có ma. Những lời kể lan truyền quanh trường chủ yếu là truyền miệng trong học sinh và người dân xứ Huế, gắn với không khí huyền bí chung của kinh đô cũ. Câu chuyện ma học đường nổi tiếng nhất xứ Huế, về tiếng guốc và tiếng cười trên lầu, thực ra xảy ra ở trường Gia Hội, không phải trường Quốc Học.

Hỏi: Trường Quốc Học Huế thành lập năm nào? Đáp: Trường được thành lập theo chỉ dụ của vua Thành Thái, giao cho ông Ngô Đình Khả làm trưởng giáo, và được Toàn quyền Đông Dương ký quyết định ngày 18 tháng 11 năm 1896. Ngày 23 tháng 10 năm 1896 được coi là ngày thành lập trường. Đây là trường trung học phổ thông lâu đời thứ ba tại Việt Nam.

Hỏi: Vì sao trường Quốc Học Huế được gọi là di tích quốc gia đặc biệt? Đáp: Với những giá trị lịch sử, văn hóa và kiến trúc, trường được công nhận là Di tích Lịch sử văn hóa cấp Quốc gia ngày 26 tháng 3 năm 1990, và ngày 31 tháng 12 năm 2020 được xếp hạng Di tích cấp quốc gia đặc biệt. Đây là trường học duy nhất tại Việt Nam tính tới nay được công nhận danh hiệu này.

Hỏi: Những nhân vật nổi tiếng nào từng học ở trường Quốc Học Huế? Đáp: Tiêu biểu nhất là Chủ tịch Hồ Chí Minh, theo học tại trường trong khoảng năm 1908 đến năm 1909. Ngoài ra còn có Đại tướng Võ Nguyên Giáp, Tổng thống Ngô Đình Diệm, Tổng bí thư Trần Phú, Tổng bí thư Hà Huy Tập, Thủ tướng Phạm Văn Đồng, nhà thơ Tố Hữu, nhà thơ Xuân Diệu, nhà sử học Đào Duy Anh, bác sĩ Tôn Thất Tùng và nhiều tên tuổi lớn khác.

Hỏi: Câu chuyện ma trường Gia Hội liên quan gì đến trường Quốc Học Huế? Đáp: Câu chuyện về tiếng guốc, tiếng cười trên lầu và tiếng thét của nữ sinh kéo dài ba năm liền xảy ra ở trường Trung học Gia Hội sau biến cố Tết Mậu Thân năm 1968, được kể lại trong một bài hồi ký lan truyền trên mạng. Bài viết này nhắc đến câu chuyện ấy để bạn đọc hiểu nguồn gốc niềm tin về oan hồn ở trường học cũ xứ Huế, chứ không khẳng định sự việc xảy ra ở trường Quốc Học.

Hỏi: Có thể tham quan trường Quốc Học Huế không? Đáp: Trường Quốc Học Huế nằm bên bờ sông Hương, là điểm tham quan nổi tiếng của thành phố Huế với kiến trúc Pháp cổ và khuôn viên đẹp. Tuy nhiên đây vẫn là trường học đang hoạt động, bạn nên tham quan vào thời gian phù hợp, tuân thủ quy định của nhà trường, giữ trật tự và không làm ảnh hưởng đến việc học tập của học sinh.

Nếu câu chuyện về ngôi trường cổ bên sông Hương khiến bạn nghĩ đến vận mệnh và con đường học hành của mình hay của con cháu, hãy thử xem vận mệnh để hiểu rõ hơn về đường học vấn và những bước đi sắp tới (https://truyenthuaphatphap.online/doanh-nhan.html?xem=vanmenh).